Faavaeina, Saienisi
Faasaienisi faaletino-faafanua. Faataitaiga o siosiomaga faaletino
E toatele tagata masani ona mafaufau o loo lauga atu faataatiaga faafaafanua na fesili se tasi: "E faapefea e maua mai i le tulaga A i le vaega B?" O le mea moni, i le fiafia o le faasaienisi - o se vaega atoa o le ogaoga ma faafitauli faanatinati. faataatiaga faafaafanua o aso nei ua i ai se fausaga nai faigata, lea e aofia ai le vaega i totonu o se plurality o aʻoaʻi eseese. O se tasi oi latou o le faasaienisi faaletino ma le faafanua. O le i ai o le a talanoaina i lenei mataupu.
Geography o se faasaienisi
Geography - o le faasaienisi e suesue le faalapotopotoga spatial o foliga le faafanua o le atigi le Lalolagi. e afua Greek le upu: "geo" - le fanua ma le "Faitau" - ou tusia. moni lava o le faaupuga e faapea "siosiomaga" e mafai ona faaliliuina o le "zemleopisanie".
Muamua saienitisi-geographers sa le Faa-Eleni anamua: Strabo, Klavdiy Ptolemey (o le lomia faasalalau se galuega e valu voluma agavaa "Geography"), Herodotus, Eratosthenes. Le gata, e faafuasei lava, o le uluai e fua ai le tapulaa o le lalolagi, ma ua faia ai lava le saʻo.
O le atigi o autu o le paneta - e le lithosphere, siosiomaga, hydrosphere ma biosphere. Geography taulai atu ia i latou. E explores le vaega atigi faataatiaga faafaafanua faapitoa fegalegaleaiga i nei tulaga uma, e pei foi o latou mamanu nofoaga.
nofoaga e Major o le faasaienisi ma le faataatiaga faafaafanua
e mafai ona vaevaeina faasaienisi faafanua i ni vaega autu se lua. i latou:
- faasaienisi Faaletino ma le faafanua.
- faataatiaga faafaafanua Socio-tamaoaiga.
O le suʻesuʻega muamua o vaega o le lalolagi (sami, Atumauga mauga, vaituloto, etc ...), Ma le lona lua - o le ofoofogia ma faiga o loo tutupu i le lalolagi. O i latou - lona metotia tau suesuega, lea e mafai ona eseese tele le tagata. Ma afai o le pulea o le faataatiaga faafaafanua o le fuaiupu muamua latalata atu i le faasaienisi faalenatura (fisiki, kemisi, etc ...), e le gata ai - i le humanities (e pei o sociology, tamaoaiga, talafaasolopito, mataupu tau le mafaufau).
I lenei mataupu o le a tatou gauai atu i le vaega muamua o le faasaienisi faafanua, lisi vaega tetele uma o le tino faataatiaga faafaafanua o.
faataatiaga faafaafanua faaletino ma ona faatulagaga
O le tele o taimi o le a manaomia lena lisi faafitauli uma, fiafia i siosiomaga faaletino. E tusa ai, o le aofai o aʻoaʻi faasaienisi ua sili atu nai lo se sefululua. Vala o eleele tufatufaina dynamics o le tino tapunia le vai, i le faavaega o sone faalenatura laau - o ni faataitaiga uma o siosiomaga faaletino, po o nai, o le faafitauli e fiafia ia te ia.
e mafai ona faatulaga siosiomaga faaletino e tusa ai ma mataupu faavae e lua: o le atunuu ma le vaega. E tusa ai ma le muamua, faamatilatila le siosiomaga faaletino o le lalolagi, konetineta, sami, atunuu po o itulagi. E tusa ai ma se mataupu faavae lona lua, secrete o le a eseese le faasaienisi, taitasi lea o le ua le suesueina a paneta atigi faapitoa (po o ona vaega o tagata taitoatasi). O lea, faasaienisi faataatiaga faafaafanua faaletino e aofia ai se aofaiga tele o aʻoaʻi vaapiapi o le paranesi. Faatasi ma i latou:
- faasaienisi, suesue i lithosphere (geomorphology, faataatiaga faafaafanua o le eleele ma le faavae o le faasaienisi eleele);
- faasaienisi siosiomaga suesue (vanimonimo, climatology);
- faasaienisi Suesueina hydrosphere (oceanography, limnology, glaciology ma isi);
- faasaienisi, suesue i biosphere (biogeography).
O lea, o le faataatiaga faafaafanua lautele faaletino aoteleina o sailiiliga a uma nei le faasaienisi, ma Galuega Faatino i le mamanu o le lalolagi o le faagaoioiga o le teutusi le faafanua o le Lalolagi.
Saienisi, le suesueina o le lithosphere
Lithosphere ma le toomaga o le Lalolagi - o se tasi o mea autu o le suesuega o le siosiomaga faaletino. O loo latou suesue faapitoa i aʻoaʻi faasaienisi faataatiaga faafaafanua lua - e siolosia ma geomorphology.
O le atigi o faigata o lo tatou lalolagi, e aofia ai le momoi a le Lalolagi ma le ofu pito i luga - o le lithosphere o. Nofoaga o le tului e pei faagasologa lotoifale lea e tupu i ai, ma a latou faaaliga fafo faaalia i le toomaga o le laualuga lalolagi.
Geomorphology - o le faasaienisi e suesue i laufanua: lona tupuaga, mataupu faavae o le faatulagaina, o le dynamics o atinae, faapea foi ma mamanu o le tufatufaina atu le faafanua. O le a faagasolo e foliga foliga o lo tatou lalolagi? o le fesili autu lenei, lea ua fuafua e feiloai le geomorphology.
Level, mea faapipii fua, protractor - nei meafaigaluega autu i geomorphology taimi e tasi. I aso nei, e sili atu ona latou e faaaoga metotia e pei o komepiuta ma modeling faamatematika. O le latalata sootaga i geomorphology - faatasi ai ma le faasaienisi e pei siolosia, fuaina, eleele faasaienisi ma le fuafuaina o le taulaga.
O taunuuga o lenei suesuega faasaienisi ua taua aogā tele. Ina ua mavae geomorphologists le gata aoao le ituaiga o fesoasoani, ae faapea foi e iloilo ai mo le manaoga o tufuga, vaai mamao ofoofogia le lelei (i eleele solo, avalanches, mudslides, ma isi N.) talafatai Mataitu Tulaga ma isi.
O le sini autu o le suesuega o geomorphology o se mapusaga. O a faigata o le faaletonu uma o le laualuga o le lalolagi (po o le laualuga o isi paneta ma tino selesitila). E faalagolago i le tele, e mafai ona vaevaeina foliga i: megarelef (po planetary) macrorelief, mesorelief ma microtopography. O elemene autu o so o se ituaiga o fesoasoani - o lenei malifa, pito i luga, thalweg, o eleele apovai, pito i lalo, ma isi.
Aualofa o le laualuga lalolagi ua faia i lalo o le uunaiga a le faagasologa e lua: endogenous (po o le lotoifale) ma exogenous (fafo). O le uluai tulai mai i le mafiafia o le momoi a le Lalolagi ma le ofu tele: o le gaoioiga tectonic, magmatism, volcanism. faagasologa Exogenous aofia faagasologa lua dialectically fesootai: denudation (faaumatiaga) ma faaputuga (faaputuga o mea mautu).
I totonu o le faagasologa exogenous i geomorphology o nei:
- faagasologa malifa (landforms - collapses, talus, matafaga malolosi, etc ...);
- Karst (faʻatumu, autu, ana lalo o le eleele);
- suffosion ( "steppe saucers" pods);
- fluvial (Delta, vanu vaitafe, ave, gullies, ma isi);
- glacial (oses, kames, moraine humps);
- aeolian (dunes ma dunes);
- Biogenic (aau atoll ma amu);
- anthropogenic (maina, quarries, embankments, blades ma m. p.).
Saienisi, suesue le faavaa eleele
I le iunivesite, o loo i ai se ala faapitoa "Geography o le eleele ma le faavae o le faasaienisi eleele." E aofia ai le malamalama e fesootai i ai o le aʻoaʻi faasaienisi e tolu: o le mea moni, faataatiaga faafaafanua, fisiki ma le kemisi.
Le eleele (po o eleele) - o le pito i luga vaega o le lalolagi o momoi ua lafulemu. E aofia ai le papa matua, vai, ma tumau pea humus o meaola soifua.
ua suesueina faataatiaga faafaafanua Eleele regularities aoao o le tufatufaina zonal o le eleele, e faapea foi i le atinae o le mataupu faavae o le zoning eleele-faafanua. ua vaevaeina Saienisi e le eleele faataatiaga faafaafanua ma faaitulagi. Mulimuli suesuega ma faamatalaina e aofia ai le eleele itulagi patino, faapea foi ma o le faafanua talafeagai eleele.
O le auala autu o le suesuega o lenei faasaienisi - faataatiaga faafaafanua faatusatusa ma faafanua. I tausaga talu ai nei ua faateleina le faaaogaina foi metotia modeling komepiuta (e pei o se atoa - i le faataatiaga faafaafanua).
O lenei aoaiga faasaienisi tulai mai i le senituri XIX. Lona tama, ua manatu le faavaeina e avea o se saienitisi maoae ma tagata suʻe nuʻu - Vasily Dokuchaev. Lona olaga sa ia tuuto atu i le suesueina o le eleele vaega i saute o le malo o Rusia. Faavae i luga o ana suesuega tele, sa ia faailoa mai le ki itu o eleele faavaeina, faapea foi ma mamanu o le zonal tufatufaina o eleele. Sa ia amata i le manatu o le faaaogaina o fale fusipaʻu e puipuia ai le lafulemu vaega o eleele mai le tafia.
Aoaoga moni "Geography o le eleele" o loo aoaoina i le iunivesite, i le mafaufau le faafanua ma moni. na tatalaina ai le muamua lava matagaluega o le faasaienisi eleele i Rusia i le 1926 i Leningrad, ma le tusi aoga muamua i le amio pulea lava lea e tasi - lomia faasalalau i le 1960.
Saienisi, le suesueina o le hydrosphere
Hydrosphere o le Lalolagi - o se tasi o ia atigi. Lana suesuega faigata o feagai ma le faasaienisi o hydrology, lea na faailoa mai le faatulagaga a le numera o le sili atu aʻoaʻi patino.
Hydrology (faaliliuga moni mai le gagana Eleni: "o le aoaoga faavae o le vai") - o le suesuega o le tino uma i le vai o le paneta Lalolagi: vaitafe, vaituloto, taufusi, sami, glaciers, eleele ma vaituloto faafoliga. Gata i lea, i totonu o le lautele o ana mea e fiafia i suesuega e aofia ai faiga e masani mo lenei faamoega (e pei o le taofia, evaporation, faaliusuavai ma le e pei o. D.).
I ana suesuega, ua faaaogaina malosi hydrology metotia e pei o le faataatiaga faafaafanua ma metotia o le fisiki, kemisi, matematika. O sini autu o lenei suesuega o nei:
- Suesuega o vai faagasologa faasalalauina i le natura;
- iloiloga o le aafiaga o le gaoioiga o tagata i luga o le tulaga ma le faiga o le tino le vai;
- Faamatalaga itulagi mesh tagata hydrological;
- atinae o metotia ma auala o faaaogaina fetaui tonu ai o punaoa tau suavai o le Lalolagi.
aofia Hydrosphere Lalolagi o vai vasa (e uiga i le 97%) ma laueleele vai. E tusa ai, toe maua mai vaega tetele e lua o le faasaienisi: ai Oceanography ma Hydrology.
Oceanography (i le suesueina o le vasa) - a saienisi, o le faamoemoega o le suesueina o le sami ma ona elemene fausaga (sami, gatai, āu, etc ...). faasaienisi ua tuuina gauai tele taulai atu i le fesootaiga o le vasa ma konetineta, siosiomaga ma meaola. O le mea moni, oceanography o se faigata o le aʻoaʻi laiti eseese, oe ua auai i se suesuega auiliili o le vailaau, faagasologa faaletino ma le moni i le vasa.
I aso nei filifili ai e faasoa atu i lo tatou paneta matagofie o le 5 vasa (e ui o nisi suesue talitonu o loo i ai pea i latou e fa). O lenei Vasa Pasefika (le aupito tele), Initia (warmest), Atalani (o le e sili ona le mautonu), o le Atika (le tau malulu tele) ma Saute (o le "talavou").
Hydrology - o se vaega tele o Hydrology, suesue vai luga uma o le Lalolagi. I lona fausaga sa filifili ai e faasoa ni aʻoaʻi faasaienisi:
- potamologiya (mataupu o suesuega: faagasologa hydrological i vaitafe, faapea foi ma le vaega o le faatuina o faiga e vaitafe);
- limnology (iloiloina vaituloto ma faatanoa faiga aqueous);
- glaciology (Suesuega mea: glaciers ma isi o le aisa o loo i le suavai, litho ma le siosiomaga);
- bolotovedenie (suesueina le Marshes ma le peculiarities o latou pulega hydrological).
O le hydrology o le nofoaga autu e faatatau i le suesuega minoi ma expeditionary. O faamatalaga maua mai i nei auala, ma mulimuli ane faagasolo i suʻesuʻega faapitoa.
I le faaopoopo atu i nei mea uma faasaienisi, o le suesuega hydrosphere ma hydrogeology a le Lalolagi (i le suesueina o le eleele), hydrometrics (faasaienisi o metotia o suesuega hydrological) Hydrobiology (o le faasaienisi o le olaga i le siosiomaga aquatic), inisinia hydrology (suesuega i le aafiaga o fausaga hydraulic i faiga tino vai).
Saienisi siosiomaga suesue
O le suesueina o le siosiomaga tauaveina aʻoaʻi lua - o se climatology ma le vanimonimo.
Vaai Tau - o le faasaienisi e suesue faiga uma ma ofoofogia e tutupu i le siosiomaga o le Lalolagi. I le tele o atunuu ua taʻua foi o le fisiki o le siosiomaga, lea, i se tulaga lautele, e sili atu i le tausiga i le mataupu o lana suesuega.
Vaai Tau le uluai fiafia i sea faiga ma le ofoofogia e pei o afa ma aneti-afa, o le matagi, o itu ea, ao ma isi mea faapena. Fausaga, vailaau tuufaatasiga, ma le faasalalauina aoao o le siosiomaga o mataupu taua foi o le suesueina o lenei faasaienisi.
e taua le suesueina o le siosiomaga mo faatautaiga, faatoaga ma pisinisi tau vaalele. Food gaoioiga meteorologists, tatou te faaaogaina e toetoe lava o aso uma (O loo tatou talanoa e uiga i le tau vaaiga tuutuumamao).
Climatology - o se tasi o le aʻoaʻi aofia ai i le faatulagaga o le vanimonimo aoao. O le sini o lenei suesuega o le tau faasaienisi - o se faiga vaaiga tuutuumamao taimi umi e uiga mo se faapitoa (e matua tele) vaega o le lalolagi atoa. Alexander von Humboldt, Francis Galton, ma Edmond Halley faia le sao muamua i le atinae o climatology. E mafai ona latou iloiloina "tama" o lenei pulea faasaienisi.
O le auala autu o suesuega faasaienisi i climatology - lenei manatu. Ma e faia aʻe ai le uiga climatological o so o se nofoaga i totonu o le sone faautauta, e manaomia e uiga i le 30-50 tausaga e faafoe tulitatao talafeagai. I totonu o le uiga climatic autu o le itulagi e aofia ai le taua i lalo:
- uunaiga ea;
- vevela o le ea;
- sūsū;
- manino;
- le malosi ma le taitaiga o le matagi;
- manino;
- le aofaiga ma le malosi o precipitation;
- vaitaimi saoloto-malulu ma le umi t. d.
E tele tagata atamamai o aso nei finau mai o suiga o le tau i le lalolagi atoa (faapitoa lava, o loo tatou talanoa e uiga i warming le lalolagi) o tutoatasi o gaoioiga tau tamaoaiga o le tagata ma ua i ai se natura taamilosaga. Ina malulu ma tau susu feauauai i le mafanafana ma le susu, e uiga i le 35-45 tausaga uma.
Saienisi, le suesueina o le biosphere
Areal, geobotany, biogeocoenosis, siosiomaga faalenatura, Flora ma fauna - nei mataupu uma o le malosi e galue ai le amio pulea se tasi - biogeography. E auai i se suesuega auiliili o le "ola" atigi o le Lalolagi - le biosphere, ma o lo oi le na o le fuafua o nofoaga autu e lua o le poto faasaienisi (o lea faapitoa e faatatau i le faasaienisi - le faigata e mate mai po o le igoa o le amio pulea).
Biogeography suesue le mamanu o le tufatufaina o meaola i luga o lo tatou paneta, ma o loo faamatalaina ai foi auiliili le Flora ma fauna (Flora ma fauna), ona vaega taitasi (konetineta, motu, atunuu, ma isi. N.).
O le sini o lenei suesuega o le biosphere faasaienisi, ma le mataupu - aemaise le tufatufaina le faafanua o le ola meaola, faapea foi le faavaeina o vaega (biogeocoenoses). O lea, biogeography e le gata o loo faamatala ai urosa polar ola i le Atika, ae faamatala foi pe aisea na ia soifua ai.
O le biogeography o le faatulagaga o vaega tele e lua:
- phytogeography (po o Flora faataatiaga faafaafanua);
- Zoogeography (faataatiaga faafaafanua po o manu).
O se saofaga tele i le atinae o biogeography o se aʻoaʻiga faasaienisi tū toʻatasi faailoa saienitisi Soviet VB Sochava.
I la latou suesuega, e faaaoga e le biogeography po nei se auupega tele o auala: talafaasolopito, Aofaiga, faafanua, faatusatusa ma auala modeling.
faataatiaga faafaafanua faaletino o le konetineta
E i ai isi mea, lea e auai i le suesuega o le faataatiaga faafaafanua. Materiki - se tasi o na.
Amerika (po o konetineta) - a si vaega tele o le vaega momoi projecting i luga o le Vasa Lalolagi ma siomia i latou i itu uma e fa. E toatele lava, o nei tuutuuga e lua e tutusa, ae "Konetineta" - vaitaimi e sili atu le faafanua nai lo le "Amerika" (lea e tele ina faaaoga i siolosia).
I paneta Lalolagi, filifili ai e faasoa konetineta 6:
- Eurasia (o le aupito tele).
- Aferika (le hottest).
- Amerika i Matu (le eseesega).
- Amerika i Saute (o le "vao" ma unexplored).
- Ausetalia (driest).
- ma le Anetatika (le tau malulu tele).
Peitai, o lenei vaaiga i le numera o konetineta i luga o le paneta e le o fa'asoaina e atunuu uma. O le mea lea, mo se fa'ata'ita'iga, i Eleni ua manatu ai e na o le lima konetineta i le lalolagi (fa'avae i luga o le numera o tagata). Ae ua talitonu Saina o konetineta i le lalolagi - fitu (Europe ma Asia, latou te mafaufau i konetineta eseese).
O nisi konetineta e va'ava'a e le sami atoa (pei o se fa'ata'ita'iga, Ausetalia). Isi - e feso'ota'i le tasi i le isi e ala i le afaina (pei o Aferika ma Eurasia, po'o Amerika uma).
O lo'o i ai se tala faanenefu o le va'aia o le lalolagi, lea e fai mai o muamua na avea uma i latou ma se tasi e sili ona taua e igoa o Pangea. Ma o loo siomia o ia e "tatu" se vasa se tasi - Tethys. Mulimuli ane na vaevaeina Pangea i ni vaega se lua - Laurasia (lea e aofia ai le Eurasia i aso nei ma Amerika i Matu) ma Gondwana (aofia ai isi mea uma, o "konetineta" continents). Ua fautua mai saienitisi, e faavae i luga o le tulafono o le afa, i le lumanai o le a toe faapotopoto ai konetineta uma i se tasi konetineta.
Fa'afanua Fa'asolopito o Rusia
O le fa'afanua fa'aleaganu'u o se atunuu faapitoa e a'afia ai le su'esu'eina ma le fa'amalamalamaina o vaega fa'apitoa e pei o:
- Fa'avae o le eleele ma minerale;
- Togafitiga;
- Tau o le teritori;
- Puna'oa vai;
- Pa'u palapala;
- Flora ma fauna.
Natura Rusia, e faafetai ai i le teritori tele o le atunuu e matua eseese. Vasa laugatasi iinei tuaoi i luga o mauga maualuga (Caucasus, Sayans, Altai). O le tamaoaiga o le tamaoaiga o le atunuu e tamaoaiga i ituaiga minerale: suauu ma ga'o, koala, copper ma nickel ores, pauxite ma isi.
I totonu o Rusia, e fitu ituaiga fesuiaiga o le tau: mai le Arctic i le mamao i matu e o'o atu i le Metitirani i luga o le talafatai o le Black Sea. O vaitafe tele o Eurasia e tafe atu i le teritori o le Setete: Volga, Yenisei, Lena ma le Amur. I Rusia o le vaituloto sili ona loloto o le paneta - Baikal. O iinei e mafai ona e va'aia ai le tele o vaomatua ma lapisi tetele i luga o mauga.
E valu va'a masani o lo'o tu'ufa'atasia i Rusia:
- Se vaega o toafa arctic;
- Tundra;
- Vaomatua;
- Sone o vaomatua ma lautele lautele;
- Forest-steppe;
- Steppe;
- Fa'amasinoga o toafa ma fanua tu'ufua;
- Itumalo fa'apitoa (i luga o le talafatai o le Black Sea).
E ono ituaiga o eleele o lo'o maua i totonu o le atunu'u, o lo'o i ai Chernozem o le eleele sili ona lelei i le paneta.
Faaiuga
O le fa'afanua o se saienisi lea e su'esu'eina foliga o le fa'atinoga o le teutusi o le lalolagi o la tatou paneta. O le vaega mulimuli e aofia ai laupepa autu e fa: o le lithosphere, the hydrosphere, the atmosphere and the biosphere. O i latou uma lava o le autu o le sailiga mo le tele o a'oga fa'apitonu'u. Mo se fa'ata'ita'iga, o le lithosphere ma le toomaga o le lalolagi e su'esu'eina e geoa ma geomorphology; Climatology ma meteorology, hydrosphere - hydrology, ma isi, o lo'o auai i su'esu'ega o le atemosifia.
I le lautele, o le mata'itusi o lo'o vaevaeina i ni vaega tetele se lua. O lenei tulaga o le soifua maloloina o le tino ma le mata'ituina ma le tamaoaiga o le tamaoaiga. Muamua e fiafia i mea masani ma faiga masani, ma le lona lua - o mea e tutupu i le sosaiete.
Similar articles
Trending Now