Tala Fou ma le Sosaiete, Tagata lauiloa
William James Sidis: tala fa'asolopito ma ata
Na e iloa o le tele o le afa muamua o le 20 seneturi na talitonu ai o William James Sidis o le tagata sili ona taua i luga o le paneta? E te le'i fa'alogoina lena igoa? Ae o le mea moni e le'i sau i luga o itulau o le lomitusi. O ai la o William James Sidis?
Tama
Na fanau le pepe i le aso 1 Aperila, 1898 i Amerika (New York). O ia o le atalii o tagata Iutaia na malaga mai le aai o Berdichev, o le na avea o se vaega o le malo o Rusia. O lona tama - o Boris Sidis - sa faauo ma le tagata atamai Amerika o William James. I lona mamalu sa ia valaauina le tama.
I Rusia B. Sidis na fa'avaivai i faiga fa'apolokiki, na pu'ea ma fa'aalu 2 tausaga i le falepuipui, i le nofo toatasi. Sa ia maua lona faailoga mai le Iunivesite o Harvard, lea na mulimuli ane aoaoina mataupu tau le mafaufau, ma le auai i suesuega faasaienisi. O lana peni e mo nisi tusi ma tusiga. Na manatu Boris Sidis o se tasi o tagata sili ona lauiloa o le mafaufau ma psychiatrists i le Iunaite Setete i le amataga o le 20 seneturi. O ia o se polyglot ma amata ona ia aoaoina le atalii o gagana, mai lava i lona talavou.
Tamaititi
O le tinā o Viliamu, o Sarah Saidis, o se tasi o tamaitai sili ona a'oa'oina i ona taimi. I le 1897, na ia maua lona faailoga faafomai mai Boston Iunivesite, ae e leʻi auai i se galuega, ma faapaiaina lona olaga i lona atalii.
Matua ao lei fanau mai le tama na filifili e a'oa'o le atamai, o lea na latou atiina ae ai se polokalame fa'apitoa fa'alea'oa'oga, lea na faitioina e le au tagatanu'u ma lauiloa o le taimi. Ia i ai, e pei ona mafai, ua tuuina mai ni fua. Aemaise lava, ua leva ona atoa le tasi ma le afa tausaga na faitau ai e le tamaititi le nusipepa The New York Times. I le ono o ona tausaga, na fai mai ai le tama e le talitonu o ia i le Atua, ma avea ai ma talitonuga talitonu e le talitonu i le Atua. I le 8 o ona tausaga, o lona IQ na fuafuaina e tagata tomai faapitoa i le va o le 250 i le 300, o lona uiga, o faamaumauga na tusia i le talafaasolopito o le atamai.
Aoaoga
I le 1905, e ui i le mea moni e faapea o William James Sidis, o ana tusi na faitauina ma le fiafia e ana uo a lona tama, na pasia le suesuega ulufale i Harvard, na teena e le pulega a le iunivesite le taliaina o ia o se tamaititi aoga. Ae ui i lea, ina ua mavae le 4 tausaga, ina ua atoa le 11 tausaga o le tamaitiiti, sa lesitala pea o ia i totonu o le paranesi mo tamaiti ua sili atu ona faagaeetia, ma avea ai ma tamaititi pito i laiti. Faatasi ai ma ia na ia su'esu'eina le tama na ia faavaeina le telefoni feavea'i Norbert Wiener, o le fatufatuga o Richard Fuller ma isi.
I le amataga o le 1910, na iloa lelei e William James Sidis le matematika na valaaulia ai o ia e lauga i le Harvard Maths Club. O saienitisi ta'ita'i o lena taimi na vavalo atu i le tama se galuega maoae faasaienisi ma le ta'ita'iga i lenei vaega.
Mulimuli ane sa ulufale Sidis i le High School of Arts and Sciences Harvard.
Gaoioiga Faaleaoaoga
Talu ai o le alii talavou e le i ai ni sootaga ma tamaiti a'oga a le tamaititi, ma na faamata'uina foi o ia i le saua faaletino, na fesoasoani matua o Sidis i lona atalii e ulu atu i le Iunivesite o Rice i Houston. O le mea lea, na tatau ai Viliamu ona siitia atu i Texas, lea na amata galue ai i le faaiuga o le 1915. E ui i le mea moni e na o le 17 ona tausaga, ae na ia faitauina se faasologa o geometry ma mea e manaia ai le tiga, ma na ia tusia foi se tusi faitau i le gagana Eleni.
Ae ui i lea, i ni nai masina mulimuli ane, sa le fiafia le alii i lana galuega, o le tiga ma le leaga o uiga faaalia o tamaiti aoga oe na le fiafia i le mea moni o le faiaoga e la'itiiti nai lo i latou mo le tele o tausaga.
William James Sidis (ata i lalo) na toe foi i Niu Egelani ma ulufale i le Harvard Law Law School. I le a'oga mo le 3 tausaga, na ia tuua lana a'oga a'o le'i mae'a le vasega, e aunoa ma le fa'amatalaina le mafua'aga o lana gaioiga i ona matua.
Pueina
I le maea ai o le fa'ata'ita'iga o le aso May o le 1919 i Boston, na pu'ea ai Sidis, ma sa feagai o ia ma faasalaga o le falepuipui mo le tausaga ma le afa. O lenei faamatalaga na oo i le lomitusi, ma o se tasi o le au faauu aupito sili ma aupito sili ona faamanuiaina o Harvard na avea ma tagata lauiloa.
Na amio leaga le alii talavou i le taimi o le faamasinoga. Aemaise lava, na ia fai mai na ia manatu ia te ia lava o se tagata agafesootai, ma i le taimi na te le manao ai e alu i luma (e uiga i le Taua Muamua a le Lalolagi) mo mafua'aga faavae.
Tama Sidis ma le faigata tele na faamanuiaina i le faatauanauina o le itu a leoleo e le auina atu lona atalii i le falepuipui. Aemaise lava, e tatau ona ia folafola atu e pulea lona amio. Ina ia le toe faia e Viliamu se mea valea, na filifili ai ona matua e vavaeeseina o ia mai le fafo ma faatosina atu o ia i se falema'i i New Hampshire mo le tausaga ona aveina lea o ia i Kalefonia.
Sa le fiafia le au Sisani ona o le le faamalieina o faamoemoega mo se atalii atamai i le lumana'i ma sa ia tauanau pea ia suia, taufaamatau se isi itu e auina atu o ia mo togafitiga i se gaoi.
Faaiuga o le ola
William James Sidis, o lona talaaga na avea ma mataupu o le talanoaga i le sosaiete faasaienisi, na faaaluina lona matua i Niu Ioka. O iina sa nofo eseese ai o ia mai ona matua ma sa le mafai ona toe foi atu i Massachusetts, ona o lona popole i le pueina. Sa auai Sidis i le saienisi ma le aoina. I le taimi lava lea na galue ai o ia o se tausi tusi faigofie, ma suia le ofisa mo le ofisa. O le mafua'aga o le a vave loa pe mulimuli ane na iloa e le au palemene ona tomai fa'apitoa, ma na ia lafi ai, ona e le mafai ona ia gauai atu i lona tagata. E le gata i lea, o le tamaloa e masani ona fa'asalalau i nusipepa, lea na fa'asalalau mai lea taimi i lea taimi e le o ni tala moni e uiga i lona olaga.
Sa maliu Sidis i Boston i le 46 o ona tausaga mai se gasegase o le gasegase, e pei foi o lona tama.
Su'ega su'esu'e
O vaega autu o Sidis 'su'esu'ega faasaienisi o talafaasolopito o Amerika, o su'esu'ega a le lalolagi ma mafaufauga. Na maofa o ia i le aoina o tiketi o nofoaafi ma su'esu'eina auala tau femalagaiga. O se tasi o ana galuega, lomia i lalo o le pseudonym Frank Folup, na tuuto atu i auala e faateleina ai le gafatia o fesootaiga.
I le faaopoopo atu, talu mai le la'itiiti sa fiafia Sidis i le fatuina o upu. Ia foafoaina se gagana faafoliga Vendergood, o se tuufaatasiga o le gagana Latina, Eleni, Siamani, upu Farani. E tatau ona maitauina ma lana galuega o le pseudoscientific, lea na ia manatu ai i le tala faasolopito o Amerika, na ia faapea mai e tasi lava i Europa sa nonofo i le tele o Initia e pei o le New World.
Aisea na manatu ai tagata tomai faapitoa ia WJ Sidis e avea o se tagata ei ai tomai faapitoa
Ma e oo mai i le aso, i le va o tagata su'esu'e, o finauga i luga o le tikeri o le lelei o lenei tagata e le muta. I le lagolagoina o le tulaga ese o le meaalofa a William James Sidis, o finauga nei ua tuuina atu:
- Sa ia aoao e tusitusi i le faaiuga o le tausaga muamua o le olaga.
- I le lima o ona tausaga, na faitau ai e Viliamu nisi o galuega a Homer i le uluai kopi.
- E tasi le tausaga mulimuli ane, ua matua malamalama lelei le tama i le talitonuga Aristotelian.
- I le fitu tausaga, na tetee ai William James Sidis i se su'esu'ega fa'atematika i le Harvard Medical School.
- E tasi le tausaga mulimuli ane, o ia o le tusitala o tusi e 4, e aofia ai se fa'amaufa'ailoga matuia i luga o le anatomy.
- I le taimi lava e tasi, na iloa ai e William le valu gagana, e aofia ai le Latina, Igilisi, Eleni, Eperu, Rusia, Farani ma Siamani. E le gata i lea, na ia toe fausia se isi mea, lea na ia fa'aaogaina e valea ai.
- I le 11 o ona tausaga, na ulufale ai le tama i le University o Harvard, ma i se taimi mulimuli ane, ua uma ona ia lauga i le saienisi faasaienisi a tagata mathematicians.
- Na mafai ona faauu i le 16 tausaga o Harvard. I le taimi lava lea na avea ai o ia ma se tasi o nai tamaiti aoga na latou faia ma le tulaga ese.
- I le avea ai o se tagata matua, na tautala ai Viliamu i gagana e 40.
Ma o le asō e tele matua o lo'o taumafai e fa'avave le atina'e o le tamaititi i auala uma. Tuu atu i le olaga faigata o se atamai e avea o se lapataiga ia i latou. Na faaalu e William James Sidis lona tamaitiiti i tusi, ma le le maua o fesootaiga ma lana tupulaga, na ola ae o se sosaiete, o le aloese mai tagata. O se taunuuga, sa ola o ia i se olaga, e aunoa ma ni uo ma mea ofoofogia na tutupu, e le mafai ona ia fatuina se aiga, ma i se tulaga masani e faigata ona ta'ua o ia o se tagata fiafia.
I le taimi nei, o le tamaititi o le tamaititi e fa'aauau pea ona avea ma autu o su'esu'ega a tagata su'esu'e. Aemaise lava, o le tele o ana suesuega faasaienisi e feagai ma lona olaga faigata. O William James Sidis o se fa'ata'ita'iga o se tagata atamai ua leiloa lana taleni ma e le'i ausia le tulaga manuia i lona matua.
Similar articles
Trending Now